Zbulohet një monedhë njëmijë vjeçare, mirëpo ka disa dyshime

 Zbulohet një monedhë njëmijë vjeçare, mirëpo ka disa dyshime

Një monedhë kineze që i përket vitit 1000 pas Krishtit u gjet në Angli. Një zbulim unik që ka ngritur dyshime mënyrën sesi ka përfunduar atje.

Tregtia midis Kinës dhe Evropës ishte konsoliduar mijëra vjet më parë. Rruga e famshme e Mëndafshit ishte një rrjet rrugësh tregtare që favorizonin shkëmbimin e mallrave, ideve, por edhe patogjenëve, midis Evropës Jugore dhe Azisë Lindore, përmes Azisë Jugore, Persisë, Gadishullit Arabik dhe Afrikës Lindore. Dihet gjithashtu se Romakët e lashtë, ose të paktën më të pasurit, përdorën mëndafshin nga perandoria kineze Han.

Gjetje e çuditshme. Zbulimi në Anglinë jugore i një monedhe kineze që daton më shumë se një mijë vjet më parë, konsiderohet nga studiuesit si një zbulim i papritur dhe në disa aspekte i habitshëm.

Monedha e bërë nga aliazh bakri dhe me një diametër prej 2 centimetra e gjysmë, u gjet në Buriton, Hampshire, rreth 14 kilometra nga bregu jugor i Mbretërisë së Bashkuar dhe sipas Muzeut Britanik, ishte futur midis viteve 1008 dhe 1016 pas Krishtit nën perandorin Song Zhenzong, edhe pse ishte në qarkullim prej shekujsh. Ka mbishkrime të gdhendura vetëm në njërën anë dhe në qendër ka një vrimë katrore që lejonte të lidhej, për lehtësi, së bashku me monedha të tjera.

Dyshimi. U tha që zbulimi, për shkak të veçantisë së tij, zgjoi një farë kurioziteti, pasi nuk ka asnjë lajm për gjetje të ngjashme, por mbi të gjitha, një dyshim. Nëse monedha i ka humbur një koleksionisti të kohës moderne apo i ka rënë dikujt shekuj më parë, gjatë Mesjetës? Ka disa arsye pse preferohet hipoteza e dytë.

Monedha u zbulua në një fushë ku kishte shumë objekte të tjera që datojnë që nga Mesjeta (monedha “lokale”, copëza vazosh etj.), Por mbi të gjitha ajo u gjet në të njëjtën zonë ku, në të kaluarën, arkeologët kishin gjetur të vetmen qeramikë kineze të importuar në Mesjetë nga shekulli i 14-të. Është e vendosur afër bregdetit, kështu që është e lehtë të imagjinohet se zona është prekur nga rrugët e transportit me distancë të gjatë.

Mund të ketë humbur në Mesjetë. Sipas Caitlin Green, studiuese e historisë dhe arkeologjisë në Universitetin e Kembrixhit, vlen të kujtohet se ka disa prova të tregtisë midis Britanisë së Madhe dhe Azisë Lindore në shekujt 14 dhe 15, me gjurmët e pranisë së njerëzve nga Azia Lindore në Britaninë e Madhe dhe Irlandë. Monedha, sipas Green, mund të jetë humbur nga një prej këtyre njerëzve gjatë një udhëtimi në Angli, rreth vitit 1300 ose pak më vonë (kur monedha ishte ende në qarkullim). Por do të jetë e vështirë për ta provuar me siguri, veçanërisht nëse kjo monedhë do të mbetet një zbulim unik në Britaninë e Madhe.

Padyshim që ky zbulim tregon që lidhjet shekullore midis Evropës dhe Kinës ishin sigurisht më të gjera nga sa ishte menduar më parë.